آیا کم ‌کاری تیروئید در کودکان درمان دارد؟

کم‌ کاری تیروئید در کودکان یکی از اختلالات شایع غدد درون‌ریز است. خوشبختانه امروزه کم‌ کاری تیروئید در کودکان قابل درمان است. درمان این بیماری با استفاده از داروهای جایگزین هورمون، به‌ خصوص لووتیروکسین، انجام می‌شود و می‌تواند به کودک شما کمک کند تا رشدی طبیعی و سالم داشته باشد. در ادامه‌ی این مطلب، تمام باید‌ها و نباید‌هایی که به عنوان یک والد بهتر است بدانید، ذکر شده است.

علائم کم‌ کاری تیروئید در کودکان و روش‌های تشخیص

تشخیص زودهنگام تیروئید کم کار در کودکان برای موفقیت درمان، از اهمیت بالایی برخوردار است؛ هر چه زودتر درمان آغاز شود، عوارض احتمالی کمتری به دنبال خواهد داشت. به این علائم توجه کنید:

• کاهش انرژی و خستگی مفرط: کودکانی که دچار کم‌کاری تیروئید هستند، اغلب بی‌حال و کم‌تحرک به نظر می‌رسند و انرژی کمتری برای بازی و فعالیت‌های روزمره دارند.
• افزایش وزن غیرمنتظره: با وجود اینکه اشتهای کودک ممکن است کم شده باشد، اما به دلیل کاهش متابولیسم، دچار افزایش وزن می‌شوند.
• مشکلات رشد: کم‌کاری تیروئید می‌تواند به تأخیر در رشد فیزیکی و قد منجر شود.
• اختلال در یادگیری: عملکرد ضعیف در مدرسه، کاهش تمرکز و مشکلات حافظه از دیگر علائم این بیماری است.
• پوست خشک و موهای شکننده: خشکی پوست و مو از علائم شایع کم ‌کاری تیروئید است.
• یبوست مزمن: مشکلات گوارشی مانند یبوست نیز در این کودکان مشاهده می‌شود.

• روش‌های تشخیص کم‌ کاری تیروئید در کودکان

ساده‌ترین راه تشخیص کم‌ کاری تیروئید در کودکان از طریق آزمایش خون برای اندازه‌گیری سطح هورمون‌های T4 و TSH صورت می‌گیرد. TSH (هورمون محرک تیروئید) بالا و T4 (تیروکسین) پایین، نشان‌دهنده‌ی کم‌ کاری تیروئید است. همچنین چکاپ کودکان توسط پزشک متخصص برای بررسی علائم فیزیکی و ارزیابی وضعیت عمومی کودک ضروری است.

روش‌های درمان کم‌ کاری تیروئید در کودکان

درمان این بیماری شامل استفاده از دارو و در مواردی، تغییرات در سبک زندگی و رژیم غذایی است. هدف از درمان، بازگرداندن سطح هورمون‌های تیروئید به حالت طبیعی است تا رشد و تکامل کودک به بهترین شکل ممکن ادامه یابد.

• داروهای تیروئیدی

لووتیروکسین مهم‌ترین و مؤثرترین دارویی است که برای درمان قطعی کم‌ کاری تیروئید در کودکان استفاده می‌شود. این دارو در واقع جایگزین هورمون تیروئید طبیعی بدن است و به صورت قرص یا محلول خوراکی مصرف می‌شود. دوز مصرفی دارو توسط پزشک و بر اساس سن، وزن و نتایج آزمایش‌های خون کودک تنظیم می‌شود.

در مصرف لووتیروکسین باید بدانید:

• مصرف منظم: این دارو باید هر روز در ساعت مشخص و با معده خالی، ۳۰ تا ۶۰ دقیقه قبل از صبحانه، مصرف شود.
• تنظیم دوز: دوز دارو باید به‌ طور منظم توسط پزشک و پس از انجام آزمایش‌های دوره‌ای تنظیم شود تا از اثربخشی درمان اطمینان حاصل کنید.

روش‌های درمانی مکمل و رژیم غذایی مناسب برای کم‌ کاری تیروئید کودکان

بعد از دارو، رژیم غذایی کودک باید سرشار از مواد مغذی زیر باشد:

• ید: ید برای ساخت هورمون‌های تیروئید ضروری است. منابع غذایی غنی از ید شامل ماهی، جلبک دریایی، و نمک یددار است.
• سلنیوم: این ماده معدنی به تبدیل هورمون T4 به T3 (شکل فعال هورمون تیروئید) کمک می‌کند. مرغ، گوشت، تخم‌مرغ و حبوبات از منابع سلنیوم هستند.
• ویتامین D: ویتامین D برای عملکرد سیستم ایمنی و غده تیروئید حیاتی است. نور خورشید و مصرف مکمل‌ها می‌توانند سطح ویتامین D را در بدن افزایش دهند.

چرا درمان به‌ موقع کم ‌کاری تیروئید در کودکان اهمیت دارد؟

درمان به ‌موقع کم‌کاری تیروئید در کودکان می‌تواند از بروز عوارض جدی و جبران‌ناپذیر جلوگیری کند. تأخیر در درمان می‌تواند به مشکلات زیر منجر شود:

• مشکلات رشد: کم‌کاری تیروئید بر رشد استخوان‌ها و تکامل کلی کودک تأثیر می‌گذارد.
• اختلالات شناختی و تأخیر در تکامل مغزی: هورمون‌های تیروئید نقش حیاتی در رشد مغز دارند، بنابراین کمبود آن‌ها می‌تواند منجر به اختلال در یادگیری و کاهش هوش شود.
• مشکلات روانی: افسردگی و اضطراب نیز از عوارض احتمالی این بیماری در کودکان است.

نکات مهم برای والدین کودکان مبتلا به کم‌کاری تیروئید

اگر فرزند شما با این بیماری دست‌وپنجه نرم می‌کند، مراقبت و حمایت شما نقش مهمی در موفقیت درمان دارد. در ادامه به چند نکته مهم اشاره می‌کنیم:

مراقبت‌های روزمره و نظارت بر رشد کودک

• انجام آزمایش‌های دوره‌ای خون برای بررسی سطح هورمون‌های تیروئید و اطمینان از اثربخشی درمان.
• نظارت بر رشد فیزیکی و شناختی کودک و گزارش هرگونه تغییر غیرعادی به پزشک.

برای بررسی وضعیت تیروئید کودکتان می‌توانید از خدمات آزمایش تیروئید در منزل آنی آزما نیز استفاده کنید. برای این منظور کافیست مراحل زیر را طی کنید:

• ثبت درخواست: از طریق سایت یا اپلیکیشن آزمایشگاه‌ آنلاین آنی آزما، نوع آزمایش تیروئید (TSH، T3، T4 و …) را انتخاب و درخواست خود را ثبت کنید.
• تعیین زمان و محل نمونه‌گیری: پس از ثبت درخواست، هماهنگی‌های لازم برای اعزام تکنسین نمونه‌گیر به آدرس شما در زمان مشخص انجام می‌شود.
• نمونه‌گیری در منزل: تکنسین با رعایت تمام پروتکل‌های بهداشتی، نمونه خون شما را گرفته و به آزمایشگاه می‌فرستد.
• دریافت جواب آزمایش: نتایج آزمایش بین ۲۴ تا ۴۸ ساعت بعد به صورت آنلاین در پنل کاربری شما قرار می‌گیرد.

حمایت روانی و اجتماعی کودک

• با کودک خود در مورد بیماری‌اش صحبت کنید و به او توضیح دهید که درمان چقدر مهم است.
• محیطی حمایتی در خانه ایجاد کنید و به او کمک کنید تا با مصرف دارو و محدودیت‌های احتمالی کنار بیاید.

توصیه‌های عملی برای والدین

• همیشه با پزشک متخصص در تماس باشید و تمامی سؤالات و نگرانی‌های خود را مطرح کنید.
• به ‌هیچ‌ عنوان دوز دارو را بدون مشورت با پزشک تغییر ندهید.

فراموش نکنید آزمایش تیروئید ناشتا انجام می‌شود. در مورد رژیم غذایی مناسب و سایر مکمل‌ها با پزشک یا یک متخصص تغذیه مشورت کنید.

سوالات متداول

جمع‌بندی

درمان کم‌ کاری تیروئید در کودکان تحت نظر متخصصان اطفال و غدد و با رویکرد تیمی انجام می‌شود. در اغلب موارد، این بیماری با مصرف قرص لووتیروکسین به صورت قطعی قابل درمان است. این دارو محدودیت سنی ندارد و برای تمام گروه‌های سنی تجویز می‌شود.

برای نوزادان و کودکان خردسال، می‌توان قرص لووتیروکسین را خرد کرده و در شیر مادر، شیر خشک یا آب حل کرد. نکته‌ی مهم این است که دارو باید هر روز در ساعت مشخصی به کودک داده شود تا سطح هورمون‌ها ثابت بماند.